Bali stanowi jedną z 17 tysięcy wysp Indonezji. Położona w Azji Południowo – Wschodniej i należy do archipelagu Małych Wysp Sundajskich. Bez wątpienia jest jednym z częściej odwiedzanych miejsc turystycznych. Lokalna kultura miesza się z atrakcjami przyrodniczymi oraz kulinarnymi. Dodatkowo jej położenie sprawia, że każda pora roku jest dogodna na zwiedzanie. Mimo, że Indonezja jest w większości krajem muzułmańskim to Bali zamieszkują głównie wyznawcy hinduizmu balijskiego. To on w głównej mierze kształtuje lokalną architekturę, malarstwo, a także sztukę.
Centralne Bali
Ubud – kulturalne serce Bali
Ubud jest znane dzięki swej kulturze, szkołom jogi oraz lokalnym uzdrowicielom. Znajduje się tutaj wiele galerii sztuk oraz muzeów. Pałac Królewski zamieszkały również dzisiaj jest bardzo dobrym przykładem sztuki balijskiej.
Park Monkey Forest w tej części wyspy to miejsce, gdzie z bliska można obserwować żyjące stada małp.
W dzielnicy Tegallalang rozciągają się wspaniałe widoki na tarasy ryżowe. Obecnie znajdują się one na liście UNESCO.
Pura Tirtha Empul to balijska świątynia położona niedaleko miejscowości Tampaksiring. W wodach świętego źródła odbywa się rytualne oczyszczenie. W X wieku wybudowano tu baseny, aby umożliwić pielgrzymom korzystanie ze świętych wód. Świątynia jest poświęcona bogowi Wisznu, a znajdująca się na wzgórzu willa to miejsce wypoczynku ważnych gości.
Z kolei w wiosce Kemenuh niedaleko Ubud jest wodospad Tegenungan, który swoją malowniczą scenerią przyciąga wielu turystów.
Dodatkowo Goa Gajah (Elephant Cave Temple) to świątynia, która powstała w IX wieku. W roku 1923 została ona odkryta przez holenderskich archeologów. W skład kompleksu świątyni wchodzą także fontanny oraz basen.
Taman Ayun – świątynia i ogród w Mengwi
Kompleks świątyni Taman Ayun oraz ogrodu znajduje się w wiosce Mengwi.Wybudował ją władca tego królestwa w 1634 roku. W swojej architekturze posiada chińskie elementy. Taman Ayun przeszła gruntowną renowację w 1937 roku, a w 2012 wpisano ją na listę UNESCO.
Denpasar – stolica Bali
Denpasar to największe miasto na wyspie. W samym jego centrum wznosi się pomnik Bajra Sandhi. Symbolizuje on walkę narodu balijskiego o niepodległość z kolonią holenderską. Konstrukcja architektoniczna przypomina swoim wyglądem dzwon modlitewny i została ona wykonana według zasady „Tri Mnadala”. Główny budynek to Utama Mandala, wewnętrzny dziedziniec – Utama Nista Mandala oraz zewnętrzny dziedziniec – Madya Mandala.
Jednym z ciekawszych obiektów sakralnych jest kościół Roh Kudus Paroki Katedral z elementami sztuki balijskiej.
W mieście znajduje się także Muzeum Bali, gdzie można bliżej poznać historię oraz sztukę Bali.
Południowe Bali
Nusa Dua – naturalne widowiska na klifach
Nusa Dua to miejscowość, w której z bliska można obserwować naturalne zjawiska przyrodnicze, gdy wody Oceanu Indyjskiego z impetem uderzają o wapienne krawędzie południowo-wschodniego klifu półwyspu. Z tego powodu miejsce to jest szczególnie znane wśród miłośników fotografii.
Uluwatu – świątynia z widokiem na ocean
Jest to region w południowo zachodniej części wyspy. Sławę zyskał dzięki świątyni Pura Luhur Uluwatu usytuowanej w miejscowości Pecatu, która powstała w IX wieku. Co więcej wybudowano ją na klifach, skąd na Ocean Indyjski rozciąga się piękny widok o zachodzie słońca. Jest to także jeden z ośrodków hinduizmu na Bali.
Północne Bali
Ulun Danu Beratan – świątynia nad jeziorem
Ulun Danu Beratan to świątynia położona na skraju ogromnego krateru. Jest ona poświęcona bogini jeziora Ida Batari Dewi Ulun Danu. Świątynia została zbudowana w XVII wieku, by oddawać cześć głównej trójcy hinduskiej, Brahma-Wisznu-Śiwa, a także bogini jeziora Dewi Danu. Świątynia ta jest także nazywana „Świątynią Bali nad jeziorem”. Gdy podnosi się rzeka Bratan wygląda ona tak, jakby się unosiła.
Jatiluwih – tarasy ryżowe wpisane na listę UNESCO
Położone 700 m n.p.m. Jatiluwih zyskało popularność dzięki rozległym tarasom ryżowym, które rozciągają się aż po samo wybrzeże. W miejscowości znajduje się świątynia poświęcona Dewi Sri, która jest boginią płodności. W tej okolicy mieszczą się również dwie inne świątynie: Petali oraz Pucak Rsi. Lokalni mieszkańcy uważają, że Petali jest ośrodkiem kultu Hyang Widhi Wasa, boga potęgi rolniczej.
Wschodnie Bali
Kintamani – wioska z wulkanicznym krajobrazem
Wioska we wschodniej części Bali znajduje się na wysokości 1500 metrów. Dzięki wilgotnemu klimatowi uprawia się tu pomarańcze, a także marakuje. Wioskę ulokowano wokół wulkanicznej kaldery starożytnej góry Batur. Na jej szczycie znajduje się jezioro kraterowe z bulgoczącymi gorącymi źródłami. Jest tam również kilka świątyń. Jedna z nich to Pura Batur Kintamani, która leży na skraju krateru.
Pura Besakih – największa świątynia Bali
Bez wątpienia jest to jedna z najważniejszych świątyń Bali, która leży u podnóża wulkanu Agung. Co więcej jej obszar obejmują liczne budynki, a w samym centrum wznosi się pagoda Pura Penataran Agung. W niej znajduje się Lotosowy Tron, który składa się z trzech tronów lotosu. Symbolizują one hinduską trójcę: Brahmę, Wisznu oraz Sziwę. Na dziedziniec prowadzi charakterystyczna rozszczepiona brama candi bentar. Również jest to symbol ochrony przeciw demonom. W 1995 roku Pura Besakih wpisano na listę UNESCO.
Agung – najwyższy szczyt Bali
Wulkan Agung jest najwyższym wzniesieniem na wyspie Bali. Obecnie mierzy on 3031 m n.p.m. Na jego zboczu ulokowano jedną z najważniejszych świątyń Pura Besakih. Warto wejść na wulkan nocą, tak aby o wschodzie słońca rozkoszować się pięknym widokiem. Wulkan wciąż jest aktywny, a jego ostatni wybuch miał miejsce w 2017 roku.
Tirta Gangga – pałac wodny i ogrody
Ten park leży we wschodniej części Bali i znajduje się w nim wiele małych posągów, które są wzorowane na postaciach z eposów. Jego architektura to odzwierciedlenie stylu Bali oraz Chin. Oczywiście pałac został ukształtowany w formie pięknego ogrodu wodnego i znajduje się w pobliżu naturalnego źródła. Na szczycie pobliskiego wzgórza stoi świątynia. Sceneria tego obszaru charakteryzuje się wspaniałymi widokami, choć klimat jest stosunkowo chłodny.
Pura Lempuyang – Brama Nieba
Pura Lempuyang to jedna z sześciu najważniejszych świątyń na Bali. Na zboczu góry wznosi się kompleks świątyń od największej do najmniejszej. Za białą bramą wraz trzema smoczymi schodami, a także trzema bramami rozciąga się widok na cieśninę Lombok oraz górę Agung. Świątynia ta jest często nazywana Bramą Nieba.
Ujung – pałac królewski na wodzie
Ujung to miejscowość we wschodniej części Bali. Sławę zyskało ze względu na pałac królewski na wodzie. Początkowo był on więzieniem dla osób zajmujących się czarną magią. Dopiero później zaczął pełnić obecną rolę. W jego skład wchodzą pawilony na wodzie oraz ogrody.
Goa Lawah – Jaskinia Nietoperzy
Inna nazwa tej świątyni we wschodniej części wyspy to Jaskinia Nietoperzy. Mieści się w skalnej grocie, którą wybudował hinduski kapłan Dang Hyang Nirartha. Co więcej, kapliczki wokół otworu jaskini są domem dla nietoperzy.
Według lokalnych wierzeń tunele wewnątrz jaskini prowadzą na górę Agung (Besakih) i do dwóch innych obszarów: Talibeng i Tangkid Bangbang.
Kerta Gosa – pałac z salą sądową
Pałac znajduje się w miejscowości Klunkung i pochodzi z XVII wieku, a na jego teren prowadzi okazała brama. Ponadto na zwieńczeniu bramy oraz na jej podstawie znajdują się symboliczne postacie Holendrów. Na obszarze kompleksu mieści się także sala sądowa z malowidłami piekła, nieba oraz czyśćca. Zabytkowe meble przeniesiono do muzeum, które znajduje się z tyłu kompleksu. W swoich zbiorach posiada ono również różne rodzaje broni oraz lektykę królewską. Masowe zabójstwo Balijczyków jako protest przeciwko okupacji holenderskie upamiętnia obraz Puputan.
Zachodnie Bali
Tanah Lot – świątynia na skale w oceanie
Świątynia znajduje się w nadmorskiej części miejscowości Beraban. Nazwa Tanah Lot oznacza skałę na środku oceanu. Powstała ona w XVI wieku na miejscu, gdzie hinduski kapłan doznał objawienia. Według lokalnych wierzeń jest tam święty wąż oraz woda święcona, która znajduje się poniżej świątyni. Warto tu przybyć, aby obejrzeć piękny zachód słońca.
Podsumowanie
Bali to wyspa, która zachwyca swoją różnorodnością atrakcji — od kulturowych zabytków, przez naturalne cuda, po wyjątkowe świątynie hinduistyczne. Planując podróż na Bali, warto odwiedzić zarówno popularne miejsca, jak i mniej znane zakątki, aby w pełni poczuć magię tej indonezyjskiej wyspy.